ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 79

Eutanazija

Eutanazija je čin koji ima za cilj uzrokovanje smrti kako bi se uklonila svaka bol. Sastoji se u nakani volje i u primijenjenim postupcima. Želi se ukloniti čovjekova bol njegovim ubistvom, za to se primjenjuju primjerena sredstva.

Sunčeve baklje

Sunčeva baklja je silovita eksplozija u sunčevoj atmosferi, sa energijom, koja je ekvivalentna milijardama megatona TNT. Eksplozija putuje brzinom oko milion kilometara na sat, a ponekad i brže. Sunčeve baklje imaju uticaj na elektromagnetni pren ...

Snošaj

Snošaj ili spolni odnos, kopulacija ili koitus, poznat i kao spolno općenje, spolni akt ili spolni čin i u mnoštvu popularnih varijanti, je fizičko spolno vezanje dvoje ljudi putem spolnih organa. Normalnim spolnim odnosom najčešće se smatra tjel ...

Očni imunski sistem

Očni imunski sistem štiti oko od infekcija i regulira procese zarastanja nakon povreda. U unutrašnjosti oka nedostaju limfni sudovi, ali je visoko vaskularizirana, a mnoge imunske ćelije nalaze se u uvei, uključujući uglavnom makrofage, dendritsk ...

Uzengija (anatomija)

Uzengija ili stremen je mala kost u srednjem uhu ljudi i drugih sisara. Uključena je u sprovodenje zvučnih vibracija u unutrašnje uho. To je mala kost u obliku uzengije. Primljene zvučne vibracije od nakovnja, prenosi na ovalno okno, koje je medi ...

Otkriće vatre

Otkriće vatre, tj. kontrola i upravljanje tim resursom, praljudima je bila prekretnica u sociokulturnoj i sveopćoj evoluciji jer je vatra omogućila kuhanje hrane, grijanje i zaštitu od elementarnih nepogoda. "Pripitomljavanje" vatre takoder je om ...

Filatelija

Filatelija je pojam koji označava sakupljanje poštanskih maraka. Zbog tematske raznolikosti koja obuhvata sva područja ljudske djelatnosti i stvaralaštva, poštanske marke su izuzetno tražene i zanimljive širokom krugu ljudi. Danas u svijetu posto ...

Haiti

Haiti, službeno Republika Haiti, je država smještena na ostrvu Hispaniola na arhipelagu Veliki Antili u Karipskom moru, istočno od Kube i Jamajke i južno od Bahama i ostrva Turks i Caicos. Zauzima zapadne tri osmine ostrva koje dijeli s Dominikan ...

Poaceae

Poaceae ili Gramineae su velika i gotovo sveprisutna porodica monokotiledonskih cvjetnica, poznatih kao trave U Poaceae se uključuju trave žitarice, bambusi i trave prirodnih i kultiviranih travnjaka i pašnjaka. Trave imaju šuplje stabljije, osim ...

Solaris (2002)

Solaris je američki dramski i naučno-fantastični film snimljen 2002. godine, koji je napisao i režirao Steven Soderbergh, u produkciji Jamesa Camerona i Jona Landaua. Glavne uloge tumače George Clooney i Natascha McElhone. Film je zasnovan na ist ...

Moždana kora

Moždana kora ili moždani korteks, poznata i kao moždani plašt, je vanjski sloj nervnog tkiva moždanog cerebruma kod ljudi i ostalih sisara. Moždani korteks se sastoji od šestoslojnog neokorteksa, a samo se deset posto sastoji od alokorteksa.Uzduž ...

Ukrajinci

Ukrajinci jedan su od tri velika istočnoslavenska naroda, nastanjen u Ukrajini i susjednim područjima. Jezik Ukrajinaca pripada slavenskoj grani indoevropske jezičke porodice.

Nazgûli

Nazgûli su bili devet kraljeva iz trilogije Gospodar prstenova, koji su rodeni u Drugom dobu sunca. Oni su dobili devet ljudskih prstenova moći od Saurona, ali ih je Sauron prevario i pretvorio ih u utvare. Oni su vremenom postali potpuni Saurono ...

Ručak (Velázquez)

Ručak) je jedno od najranih slikarskih djela španskog umjetnika Diega Velázqueza, koji je bio dvorski slikar kod kralja Filipa IV. a završeno je oko 1617. Velázquez je još kao osamnaestogodišnjak uradio ovo slikarsko djelo sa uljanim bojama na pl ...

Aorta

Aorta je glavna i najveća arterija u ljudskom tijelu, koja potiče iz lijeve srčane komore i proteže se do trbuha, gdje se ona razdvaja na dvije manje arterije. Aorta distribuira kisikom zasićenu krv u sve dijelove tijela, putem sistemske cirkulacije.

Papirus

Papirus je materijal za pisanje, prenošenje poruka i pohranjivanje znanja sličan današnjem papiru. Pronašli su ga Egipćani negdje oko 2000 godina prije nove ere. Izradivao se od samonikle močvarne biljke iz doline Nila - trske latinskog naziva Ci ...

Antička književnost

Antička književnost je naziv za književnost starog svijeta u periodu od VII vijeka prije nove ere pa do V vijeka nove ere. Ne postoje odredeni ili općeprihvaćeni datumi početka i kraja razdoblja antičke Grčke, medutim, smatra se da je to period o ...

Distrofin

. Distrofin je štapičasti citoplazmatski protein i vitalni dio proteinskog kompleksa koji povezuje citoskelet mišićnih vlakana do okolnog vanćelijskog matriksa kroz ćelijsku membranu. Ovaj kompleks je poznat pod različitim nazivima, kao kostamera ...

Jupiter

Jupiter je peta planeta od Sunca i najveća planeta u Sunčevom sistemu. Jupiter je udaljen 5.20 AU ili 778.330.000 km od Sunca, ima promjer 142.984 km i masu 1.900e27 kg. Dosad je otkriveno 79 prirodnih satelita koji kruže oko Jupitera, a otkriven ...

Konioćelija

Konioćelije, poznate i kao K-ćelije, neuroni su sa malim ćelijskim tijelom koji se nalazi kod primata, uključujući ljude, u konioćelijskom sloju bočnog genikulatnog jezgra. K-slojevi nalaze se ventralno u odnosu na svaki parvoćelijski i magnoćeli ...

Ljubuški

Klima je umjerena sredozemna 25.2 °C sr. godišnja sa 2.300 sunčanih sati u godini. Uz poznati krški hercegovački reljef Ljubuški ima više plodnih nizija: Ljubuško polje, Veljačko polje, Vitinsko polje, Rastok i Beriš, koje natapa troimena rijeka ...

Paraštitna žlijezda

Paraštitne ili paratiroidne žlijezde ili skraćeno paratireoidea su male endokrine žlijezde u vratu koje izlučuju paratiroidni hormon ili parathormon. Kod ljudi obično se nalaze četiri paraštitne žlijezde smještene iza štitne žlijezde. Paratiroidn ...

Hromosom 3 (čovjek)

Hromosom 3 je jedan od 23 para hromosoma u hromosomskoj garnituri čovjeka. Ljudi normalno imaju dvije kopije ovoga hromosoma. Hromosom 3 sadrži oko 200 miliona baznih parova, a njegov gradivni materijal predstavlja oko 6.5% ukupne DNK u ćeliji. I ...

Prvo doba sunca

Prvo doba sunca je imaginarno doba iz Gospodara prstenova. Prvo doba sunca počelo je uzdizanjem Sunca i Mjeseca. Tada su se probudili Ljudi. Vilenjaci Noldori, predvodeni Feanorom su porazili Melkora u Bici pod zvijezdama. I, iako je Feanor pogin ...

Palac

Palac jest prvi i najjači od pet prstiju šake i prema ostalima, zbog drugih opcija kretanja, ima poseban položaj i odnos. Za razliku od anatomije ostalih prstiju, ima samo dvije falangne kosti: phalanx distalis. phalanx proximalis i Ali funkciona ...

Prometej (film)

Prometej je naučno-fantastični film iz 2012. godine u režiji Ridleya Scotta, snimljen prema scenariju Jona Spaihtsa i Damona Lindelofa. Glavne uloge u filmu tumače Noomi Rapace, Michael Fassbender, Guy Pearce, Idris Elba, Logan Marshall-Green i C ...

Tropska kišna šuma

Imenom tropska kišna šuma naziva se vegetacijski oblik koji se sreće samo u tropskim klimatskim područjima. Za ove šume je karakterističan gusti, visoki "krov" od lišća i vrlo bogata flora i fauna. Ne postoji razdoblje vegetacijskog mirovanja. Po ...

Dvostratificirana ćelija

Termin dvoslojevita ganglijska ćelija ili dvostratificirana i bistratificirana ganglijska ćelija može se odnositi na bilo koji od dva tipaganglijskih ćelija mrežnjače čije se ćelijsko tijelo nalazi u njenom ganglijskom sloju. To su bistrotificira ...

Srednji mozak

Srednji mozak je dio centralnog nervnog sistema koji je povezan sa vidom, sluhom, motornom kontrolom, spavanjem/budnošću, uzbudenjem i regulacijom temperature.

New Horizons

New Horizons je NASA-ina bespilotna letjelica dizajnirana za misiju prolijetanja pored Plutona i njegovih satelita, uključujući Haron, slikanje i istraživanje pomenutih objekata i prosljedivanje slika i podataka nazad na Zemlju. Planeri misije se ...

N-Acetilglukozamin

N -Acetilglukozamin – N -acetil- D -glukozamin ili GlcNAc i NAG – je monosaharid i derivat glukoze. To je izmedu amid glukozamina i acetatne kiseline. Molekulska formula je C 8 H 15 NO 6, a molekulska masa iznosi 221.21 g/mol, a značajnan je u ne ...

Romanika

Romanika je umjetnički pravac koji se razvijao u srednjovjekovnoj evropskoj umjetnosti od 11. do 13. vijeka. Period razvoja romaničke umjetnosti karakterizira borba crkve i države za prevlast. U to doba formiraju se i veća naselja, jača zanatska ...

Čulo okusa

Čulo okusa ili ukusa je jedno od pet čovjekovih čula. Okus je čulna percepcija, tj. čulni utisak o hrani ili drugim materijalima koji dospiju na jezik.Za čulo okusa zaslužni su okusni pupoljci, koji se nalaze na jeziku, nepcu, u ždrijelu i oatali ...

Kakanj

Kakanj je naseljeno mjesto i sjedište istoimene općine u krajnjem južnom dijelu Zeničko-dobojskog kantona, u Federaciji Bosne i Hercegovine. Nalazi se u Srednjoj Bosni, a zauzima centralni položaj u Sarajevsko - zeničkoj kotlini. Kakanj se nalazi ...

Staklasta komora

Unutar oka kičmenjaka postoje tri komore: prednja, stražnja i staklasta. Važno je napomenuti da se oko takoder može klasificirati kao da ima dvije šupljine: prednju i stražnju. I prednja i stražnja komor nalaze se unutar prednje šupljine, dok se ...

Glans penis

Glavić penisa lat. glans penis), ćešće zvani glavić ili glans, jr struktura na distalnom kraju penisa u mužjaka sisara. To je osjetljiva bulbusna struktura na kraju ljudskog penisa, a anatomski je homologna sa glavićem klitorisa ljudskih ženki. G ...

Kalij-hlorid

Kalij-hlorid je so kalija i hlorovodične kiseline. Hemijska formula mu je KCl. U čistom obliku je bez mirisa. Ima bijele ili bezbojne kristale, s kristalnom strukturom koja se lahko cijepa u tri smjera. Kristali kalij-hlorida imaju kubičnu plošno ...

Beskrilni insekti

Beskrilni insekti su najprimitivniji insekti. Odlikuju se nedostatkom krila i raznim dodacima na trbuhu, često parom cerki. Mladi insekti su po svemu sem po veličini nalik odrasloj jedinki.

Telegraf

Telegraf je uredaj odnosno sistem za prenos poruka na veliku udaljenost. Za razliku od telefona, telegraf ne prenosi glas nego pojedina slova uz pomoć odredenog koda.

Kurban-bajram

Kurban bajram ili Hadži-bajram je islamski praznik prinošenja žrtve, najznačajniji islamski blagdan. On dolazi dva mjeseca i deset dana nakon ramazana. Kurban-bajram traje četiri dana. Za ovaj blagdan očevi i majke bogato daruju svoju djecu i naj ...

Erbij

Erbij jeste hemijski element koji spada u grupu lantanoida. Označava se simbolom Er i ima atomski broj 68. Izgleda je srebrenasto-bijelog, čvrsti metal, koji je vještački izoliran, a prirodni erbij može se pronaći samo u hemijskim spojevima sa dr ...

Plastid

Plastid je velika organela u biljnim ćelijama, uključujući i alge. Plastidi su mjesta proizvodnje i skladištenja važnih hemijskih spojeve koje stvaraju i koriste ćelije i oraganizam u cjelini. Oni često sadrže pigmente za fotosintezu i vrste pigm ...

Željezo

Željezo jeste hemijski element označen simbolom Fe koji ima atomski broj 26. Spada u prelazne metale, u periodnom sistemu nalazi se u 8. sporednoj grupi koja je po njemu i dobila ime grupa željeza. U kontekstu industrijske proizvodnje danas se po ...

Amblem

Amblem je apstraktni ili reprezentativni slikovni znak, obilježje, znamenje ili simbol koji predstavlja koncept neke ideje, pojma, poput moralne istine, alegorije ili osobe, poput kralja ili sveca.

Cezij

Cezij jeste hemijski element koji spada u alkalne metale IA grupe periodnog sistema elemenata. Cezij je najteži stabilni alkalni metal. Otkriven je 1861. godine, a otkrili su ga Robert Wilhelm Bunsen i Gustav Kirchhoff u mineralnoj vodi na izvoru ...

Lokalni izbori u Bosni i Hercegovini 2020.

Centralna izborna komisija Bosne i Hercegovine je na sjednici održanoj 23. maja 2020. godine raspisala održavanje lokalnih izbora 2020. godine prvobitno za 4. oktobar 2020. a onda odgodila na 15. novembar 2020. usljed pandemije bolesti COVID-19 i ...

Vjeverica

Vjeverice je zajednički naziv za mnoge životinje porodice Sciuridae, iz reda glodara. Tipičan predstavnik ove porodice su vjeverice sa dugačkim repom, koje naseljavaju Evropu, Aziju i Amerike. Takoder, u porodici Sciuridae su i leteće vjeverice, ...

Aceton

Aceton jest organska bezbojna zapaljiva tečnost sa formulom CH 3 COCH 3. Najjednostavniji je predstavnik ketona. Miješa se sa vodom, etanolom, eterom i drugim. Upotrebljava se kao otapalo i u proizvodnji plastike, lijekova i drugih hemikalija. Go ...

Mars Science Laboratory

Curiosity, NASA-in rover namijenjen istraživanju Marsa. Lansiran 26. novembra 2011. Curiosity je uspješno sletjela na Marsov Gale krater u 05:32 UTC univerzalno vrijeme, tj. 7:30 po srednjeevropskom vremenu, 6. augusta, 2012. Fotografije snimljen ...

Genetičko inženjerstvo u Sjedinjenim Američkim Državama

Genetičko inženjerstvo u SAD-u obilježeno je činjenicom da je ova država prvi i najveći svjetski uzgajivač komercijalnih usjeva koji su bili genetički modificirani, ali ne i bez domaće i medunarodne opozicije. Monsanto, sa sjedištem u Creve Coeur ...